jmeliWie weet niet dat iemand die onder de maretak (mistletoe) staat, straffeloos gekust mag worden. Waar komt dat gebruik vandaan en welke verhalen doen er over de maretak de ronde?

goud-zilverWaarom ik opeens zo geïnteresseerd ben in maretak?  We waren in Tsjechie en op de kerstmarkten die we bezochten was die maretak (in het Tsjechisch jmelí) in overvloed aanwezig. Te koop in de originele groene kleur, maar ook in goud en zilver gespoten. Ze werden aan de lopende band verkocht en groot en klein liepen ermee. eigen jmeliIk kocht een zilveren en die hangt nu bij de voordeur.

Maar even terug naar de maretak en naar de talrijke legendes die vanuit het verleden de ronde doen hierover. De plant is een halfparasiet en is veelvoorkomend. Als je naar bijvoorbeeld hoge populieren kijkt, lijkt het net of de boom vol nesten zit. Dat is dus de maretak, die in de oksel van een boomtak groeit. In Brabant zeggen ze dat dat een populierheksennest is, een marenest, want een heks is een mare. Dat is ook meteen de reden waarom de maretak aan de balken van stallen gehangen werd om zo de mare te verjagen en het vee vruchtbaar te houden.

Een christelijke legende leert dat het kruis van Christus werd gemaakt van een grote mistletoeboom. Na diens kruisiging krompen alle andere soortgenoten in elkaar van schaamte en waren gedoemd om verder te leven als parasiet op andere bomen.

De maretak en Kerstmis?
Het kussen onder de mistletoe (deze naam krijgt de maretak als het Kerstmis is) is een gebruik dat in de 18e eeuw in Engeland is ontstaan. De oorsprong van deze kusserij ligt veel verder terug in (wederom) een legende. De Scandinavische god Balder werd beschermd door het feit dat zijn moeder, Frya, had bepaald dat haar zoon nooit zou kunnen getroffen worden door een plant. Maar ze was de maretak vergeten. Balder was erg graag gezien en heel populair. Loki, een andere godheid, was jaloer op deze populariteit en gebruikte Hodi, de blinde tweelingbroer van Balder, om Balder te doden. Hij hielp hem om speren – gemaakt van maretak –  alle kanten op te richten tot één ervan uiteindelijk Balder trof. Hodi wist echter niet dat het zijn tweelingbroer was die hij dodelijk had getroffen. Natuurlijk lukte het moeder Frya om haar zoon weer tot leven te wekken en de tranen die zij huilde van blijdschap, werden de witte parelbessen van de maretak. kus onder maretakFrya verklaarde de maretak tot heilige plant, die liefde op de wereld moest brengen. Iedereen die onder de maretak doorliep, moest de wapens laten vallen en vrede sluiten. kraam jmeliLater bleef daarvan het gebruik van het kussen onder de maretak met Kerst over.

Zo, als je nu op een kerstmarkt in Tsjechie
loopt en je komt langs een kraampje met jmelí, dan ken je de symboliek die erachter zit.

De waardering van www.tsjechshop.nl bij Webwinkel Keurmerk Klantbeoordelingen is 9.8/10 gebaseerd op 72 reviews.